Ebeveynin çocuklara karşı vazifeleri nelerdir?

Print this pageEmail this to someoneTweet about this on TwitterShare on Facebook0Share on Google+0

İslâm, çocukların yetiştirilmesi hususunda anne-babaya bir kısım yükümlülükler getirmiştir. Dünyada insan için en önemli imtihan sebeplerinden birisi de çocuklarıdır. Bir âyet-i kerîmede çocukların anne baba için önemli bir imtihan olmaları şöyle anlatılır: إِنَّمَاۤ أَمْوَالُكُمْ وَأَوْلَادُكُمْ فِتْنَةٌ وَاللّٰهُ عِنْدَهُ أَجْرٌ عَظ۪يمٌ “Doğrusu mallarınız ve çocuklarınız ancak bir fitnedir (imtihandır). Büyük mükâfat ise Allah yanındadır.” (Tegâbun Sûresi, 14-15). Çocuklarla olan imtihanı kazanmanın yolu ise onlara karşı vazifelerimizi eksiksiz olarak yerine getirmemizden ve onları İslâm terbiyesiyle yetiştirmemizden geçer. Bu âyet-i kerîmeden anlaşılması gereken diğer bir husus da çocuklarımızın bizi Allah’tan ve ona ibadet etmekten uzaklaştırmamalarıdır.

Allah Resûlü (sallallahu aleyhi ve sellem) bir hadis-i şeriflerinde anne babanın çocuk üzerinde hakları olduğu gibi çocukların da ebeveyni üzerinde hakları bulunduğunu ifade etmiştir. Bir zat Peygamberimiz’e gelerek: “Ey Allah’ın Resûlü, en güzel iyilik nedir?” diye sormuş Efendimiz (sallallahu aleyhi ve sellem) de şöyle cevap vermiştir: “Anne ve babana yapılan iyiliktir.” Sahabi anne babasının vefat ettiğini söylemesi üzerine Resûlullah Efendimiz (sallallahu aleyhi ve sellem) bu defa ona şöyle demiştir: “Çocuğuna olan iyiliktir. Ebeveyninin senin üzerinde hakkı olduğu gibi çocuğunun da senin üzerinde hakkı vardır.” (Ahmed b. Hanbel, Müsned, 4/270).

Çocukların anne babalar için bir yaşlılık sigortası olduğu unutulmamalıdır. (Nasrullah Hacımüftüoğlu, “Kur’ân’da ve Bazı Çağdaş Telakkilerde İnsan, Aile, Yaşlılık ve Huzurevleri”, İslâm’da Çocuk ve Aile Terbiyesi-2, s. 319). Yani ebeveyn çocuklarına karşı vazifelerini yerine getirir, onların kendileri üzerindeki haklarını gözetir ve çocuklarını ahlâklı, dindar, çağının şuurunda birer insan olarak yetiştirirlerse, çocuklar da Allah hakkından sonra ilk sırada yer alan anne-baba hakkını gözetmede hassas olacak ve yaşlandıklarında onların her türlü ihtiyaçlarını karşılayacaklardır. Efendimiz (sallallahu aleyhi ve sellem) bu hususu şu veciz ifadeleriyle beyan etmiştir: “Çocuğun kendisine iyi davranmasında ona yardımcı olan babaya Allah rahmetini bol kılsın.” (Münâvî, Feyzü’l-Kadîr, 4/29).

Diğer yandan çocuklarımız Cenâb-ı Hakk’ın bizlere birer emaneti konumundadır. Emanetin hükmü ise ona gelebilecek her türlü zarardan onu korumak ve sahibine teslim edinceye kadar en güzel şekilde ona sahip çıkmaktır. Hele bu emanet, iç ve dış donanımı itibarıyla bir ahsen-i takvim âbidesi olan ve aynı zamanda yeryüzünde Allah’ın halifesi olma bahtiyarlığına eren insansa, ona gösterilecek ihtimam çok daha farklı olmalıdır.

Eğer biz beklenen ve özlenen nesli, bir başka ifadeyle altın nesli yetiştirmek istiyorsak, bize emanet edilen küçüklerden işe başlamak zorundayız. Elimizin altındaki çocuklarımızı yetiştirirken, onların yarınların dünyasını inşa edecek büyükler olduğunu unutmamalı ve bu yönüyle onlara muamele etmeliyiz zira biz nereden yere düştüysek oradan ayağa kalkacağız.

Cenâb-ı Hak, Yüce Kitabı’nda: يَقُولُونَ رَبَّنَا هَبْ لَنَا مِنْ أَزْوَاجِنَا وَذُرِّيَّاتِنَا قُرَّةَ أَعْيُنٍ وَاجْعَلْنَا لِلْمُتَّق۪ينَ إِمَامًا “Ey keremi bol Rabbimiz! Bize gözümüzün, gönlümüzün süruru olan temiz eşler ve nesiller ihsan eyle, bizi müttakilere önder eyle!” (Furkan Sûresi, 25/74) buyurmak suretiyle bizlere çocuklarımızla ilgili bir dua ta’lim buyuruyor fakat bu duada aynı zamanda bir hedef gösterme de söz konusudur. Yani bir mümin Cenâb-ı Hak’tan kendisi için göz aydınlığı olacak temiz zürriyetler talep ediyorsa, kavli olarak istediği bu duanın gereğini yerine getirme adına fiilî duayı da ihmal etmeyecek ve çocuklarının bu kıvamda birer insan olmaları adına onlar için yapılması gereken bütün vazifelerini yerine getirmeye çalışacaktır/çalışmalıdır.

Etiketler:

Bütün Sorular

Sitemizdeki bütün soruları aynı anda görmek isterseniz

Bir Ayet

97|3|Kadir Gecesi bin aydan daha hayırlıdır!
Sura 97