Karşılığı birkaç ay sonra ödenecek olan malı satarken bir fiyatta anlaşmayıp ödeme tarihinde fiyat üzerinden diyerek anlaşmak caiz olur mu?

Print this pageEmail this to someoneTweet about this on TwitterShare on Facebook0Share on Google+0

İslam Hukukuna göre alış-veriş akdi esnasında mal ya da paranın meçhul veya madum olması, alış-verişi fasit kılar.(Hidâye, 3/43,44) Bu umumi hükümden istisna olarak selem ve istisna’ (sipariş) akitlerini gösterebiliriz ki, onlara da istihsanen cevaz verilmiştir.(İhtiyar, 2/38) Soruda bahsedilen alış-verişte, fiyat meçhuldur. Bu ise alıcı ve satıcının münazaasına yol açabilir. Kaldı ki,müteakideyn yani alıcı ile satıcı buna razı olsalar bile, hüküm değişmez.

Bu türlü durumlarda iki şey yapılabilir; bir, 3-5 ay sonraki muhtemel fiyat üzerinden anlaşma yapmak. O tarih geldiğinde, şayet o malın fiyatı tahminen tesbit edilenin altında ise, satıcı o fazla miktarı müşteriye geri iade edebilir, üstünde ise müşteri, satıcıya o fazlalığı verebilir.

İki; akit günün rayiç fiyatı üzerinden yapılır. Ödeme gününde müşteri malın fiyatı yükseldiyse, o fazlalığı yeniden pazarlığa konu yapmaksızın kendiliğinden satıcıya verebilir.

Aslında bunlar, bizim sadece ekonomik değil, ferdî, ailevi, içtimai, siyasi hatta kültürel politikalarımızın meydana getirdiği problemlerdir. Bu politikaların yanlışlığı ve tutarsızlığından kaynaklanan proplemlere, İslamiyette çözüm aramak ise, beyhude bir gayrettir. Bu açıdan, yukarıda teklif edilen çözüm yollarının uygulanabilir olduğu elbette tartışma götürür. Zira bu hakikatlere inanmıyan biri, rahatlıkla kapitalist düzenin ticaret kurallarına göre alış-verişini yapar, millet de ona rağbet edebilir. Bu ise, inançları doğrultusunda ticaret yapacağım diyen esnafın kepenklerini bugün olmasa bile yarın kapatması demektir. Bunun şuurunda olmakla beraber, geçici bir dönem olduğuna inandığımız şu zaman diliminde herşeye rağmen müslüman tüccar ayakta kalmalıdır diyerek, İslam’ın rağmına hüküm vermek de mümkün değildir. İnşaallah ferdi, ailevi, ictimai, siyasi, iktisadi alanda gerçekleştirilecek olan yeniden yapılanmalar bu ve benzeri problemleri ortadan kaldıracaktır.

Etiketler:

Bütün Sorular

Sitemizdeki bütün soruları aynı anda görmek isterseniz

Bir Ayet

7|171|Bir zaman, dağı tepelerine bir gölgelik gibi çekmiştik de onu üstlerine düşüyor sanmışlardı. "Size verdiğimizi kuvvetle tutun ve içindekini hatırınızdan çıkarmayın ki korunabilesiniz."
Sura 7